2025Murat Volkan DülgerMakale

Özet

İlk kez 1825 yılında H. B. von Weber tarafından yazılan bir makale ile ceza hukuku öğretisinin gündemine getirilen dolus generalis kavramı, o tarihten günümüze ceza hukuku dogmatiği ve suç teorisi ile ilgilenen tüm akademisyenler tarafından incelenmiş, çeşitli çözüm önerileri sunulmuş ve yargı kararlarına da yansımıştır. Neredeyse modern ceza hukukunun tarihi ile yaşıt olan bu konunun hala tam olarak çözüme kavuşturulduğunu söylemek mümkün değildir. Alman Federal Yüksek Mahkemesi’nin (BGH) foseptik çukuru olayıyla özdeşleşen bu konunun hala hararetli şekilde tartışılmaya devam edilmesinin nedeni, bu olay kümesinin suç teorisinin temel bileşenleri olan objektif ve sübjektif isnadiyetin eklektik bir biçimde tek bir olay üzerinden tartışılmasını sağlamasıdır.

Böylelikle ceza hukuku akademisyenleri hem kendi görüşlerinin hem de diğer yazarların görüşlerinin tutarlığını bu olay üzerinden teste tabi tutabilmektedir. Biz de bu çalışmamızda konuyu olması gerektiği anlamda tanımladıktan sonra, ortaya çıkan sorunlara getirilen çözümlere ilişkin temel görüşleri ve bunların eleştirisini aktardık. Ardından kavramın ülkemiz ceza hukukundaki yerini açıkladık ve konuya ilişkin kendi görüşlerimize yer verdik. Son olarak “tersine dolus generalis” olaylarını ve görüşümüzü açıkladıktan sonra, bu konu bağlamında suç teorisine bakışımıza ilişkin nihai görüşlerimiz ile çalışmamızı sonlandırdık.

İlgili yayınlar